Product SiteDocumentation Site

Chương 1. The Debian Project

1.1. Debian là gì?
1.1.1. Hệ điều hành đa nền tảng
1.1.2. Chất lượng của Phần mềm Tự do
1.1.3. Khuôn khổ pháp lý: Một Tổ chức Phi lợi nhuận
1.2. The Foundation Documents (những tài liệu nền tảng)
1.2.1. Sự Cam kết đối với Người dùng
1.2.2. Hướng dẫn của Phần mềm Miễn phí Debian (DFSG)
1.3. Hoạt động nội bộ của dự án Debian
1.3.1. Các nhà phát triển Debian
1.3.2. Vai trò chủ động của người dùng
1.3.3. Các team và dự án con
1.4. Follow Debian News
1.5. Vai trò của bản phân phối
1.5.1. Bộ cài đặt: debian-installer
1.5.2. Thư viện Phầm mềm
1.6. Vòng đời của một bản phát hành
1.6.1. Tổng quan về bản Experimental
1.6.2. Tổng quan về bản Unstable
1.6.3. Tích hợp vào bản Testing
1.6.4. Đi từ Testing đến Stable
1.6.5. Tổng quan về bản Oldstable và bản Oldoldstable
Trước khi đi sâu vào vấn đề công nghệ, ta nên tìm hiểu đôi chút về Debian Project, đó là gì, cũng như mục tiêu, cách thức và cách hoạt động.

1.1. Debian là gì?

Debian là một bản phân phối (distribution) GNU/Linux. Ta sẽ đi sâu hơn về khái niệm distribution trong Phần 1.5, “Vai trò của bản phân phối”, nhưng tạm thời, ta chỉ đơn giản hình dung nó như một hệ điều hành hoàn chỉnh, gồm có phần mềm và các hệ thống để cài đặt và quản lý, tất cả dựa trên nhân Linux (Linux kernel) và phần mềm tự do (đặt biệt là các phần mềm từ GNU Project)
Khi tạo ra Debian, năm 1993, dưới sự lãnh đạo của FSF (Free Software Foundation - FSF - Tổ chức phần mềm tự do), Ian Murdock đã có những mục tiêu rõ ràng, được viết trong Bản tuyên ngôn Debian. Hệ điều hành tự do mà anh tìm kiếm lâu nay phải có 2 tính năng quan trọng. Đầu tiên phải là chất lượng: Debian phải được phát triển với sự quan tâm nhiều nhất, để đáng giá với nhân Linux (Linux kernel). Đó cũng là một bản phân phối (distribution) phi thương mại, đủ uy tín để cạnh tranh với các bản phân phối thương mại lớn. Hai tham vọng này, dưới góc nhìn của anh, chỉ có thể đạt được bằng cách công khai quá trình phát triển Debian, hệt như của Linux và dự án GNU. Từ đó, những người cùng vào review sẽ liên tục cải tiến cho sản phẩm.

1.1.1. Hệ điều hành đa nền tảng

Debian, vẫn trung thành với những nguyên tắc ban đầu của mình, đã đạt được quá nhiều thành tựu đến nỗi, ngày nay, nó đã phát triển đến một kích thước khổng lồ. Bộ 12 architectures bao gồm 10 hardware architectures và 2 kernels (Linux và FreeBSD, mặc dù các port dựa trên FreeBSD không phải là một phần của tập hợp các architecture được hỗ trợ chính thức). Hơn nữa, với hơn 21,000 source packages(gói mã nguồn), các phần mềm có sẵn có thể đáp ứng hầu hết các nhu cầu mà một người sử dụng có thể cần đến, bất kể ở nhà hay ở trong các doanh nghiệp.
Kích thước lớn của các bản phân phối (distribution) trở nên khá bất tiện: không có lý do gì để ghi ra tới 84 đĩa CD-ROMs chỉ để cài một bản hoàn chỉnh trên hệ PC bình thường… Đó là lý do Debian ngày càng được mệnh danh là “meta-distribution”, từ đó người ta có thể trích xuất (extract) ra nhiều bản phân phối chuyên dụng hơn hướng đến một đối tượng cụ thể: Debian-Desktop cho dân văn phòng, Debian-Edu cho giáo dục và sư phạm trong môi trường học thuật, Debian-Med cho các ứng dụng y khoa, Debian-Junior cho trẻ em, v.v... Một danh sách hoàn chỉnh các dự án nhỏ của Debian có thể xem thêm ở đây Phần 1.3.3.1, “Các dự án con hiện tại của Debian”.
Những bản phân phối chuyên biệt này của Debian được tổ chức trong một cấu trúc ổn định, từ đó đảm bảo tính dễ dàng tương thích giữa các “sub-distributions” (bản phân phối con) khác nhau. Chúng đều tuân theo kế hoạch chung của việc phát hành phiên bản mới. Và từ khi được build trên cùng một nền tảng, chúng có thể dễ dàng được mở rộng, hoàn thiện, và cá nhân hóa với các ứng dụng sẵn có từ kho của Debian (repositories).
Tất cả công cụ của Debian đều hoạt động theo hướng này: debian-cd từ lâu đã cho phép tạo ra một bộ đĩa CD-ROM chỉ chứa một tập các package đã được chọn lọc; debian-installer cũng là một mô-đun installer, dễ dàng thích ứng với các nhu cầu đặc biệt. APT sẽ cài các package từ nhiều nguồn khác nhau, trong khi vẫn đảm bảo tính toàn vẹn chung cho hệ thống.

1.1.2. Chất lượng của Phần mềm Tự do

Debian tuân theo tất cả các nguyên tắc của Phần mềm Tự do, và các phiên bản mới sẽ không được phát hành cho đến khi chúng đã sẵn sàng. Các nhà phát triển không bị ép phải xếp lịch để đuổi kịp deadline. Người ta thường kêu ca vì phải chờ đợi quá lâu giữa các bản phát hành stable của Debian, nhưng sự cẩn thận này cũng đảm bảo tính tin cậy huyền thoại của Debian: hàng tháng dài testing chắc chắn cần thiết để bản phân phôi hoàn chỉnh được nhận danh hiệu “stable” (ổn định).
Debian sẽ không thỏa hiệp về chất lượng: tất cả các lỗi nghiêm trọng đều được giải quyết trong mọi phiên bản mới, kể cả điều đó có đẩy lùi ngày phát hành dự kiến ban đầu lại.

1.1.3. Khuôn khổ pháp lý: Một Tổ chức Phi lợi nhuận

Về mặt pháp lý, Debian là dự án được quản lý bởi một tổ chức tình nguyện, phi lợi nhuận của Hoa Kỳ. Dự án có khoảng một ngàn Nhà phát triển Debian, nhưng cùng với đó là một con số lớn hơn nhiều những người đóng góp (translators (phiên dịch viên), bug reporters (báo lỗi), nghệ sĩ, nhà phát triển, v..v.).
Để biến sứ mạng của mình thành hiện thực, Debian có một cơ sở hạ tầng rộng lớn, với rất nhiều server được kết nối phủ khắp Internet, được cung cấp bới rất nhiều nhà tài trợ.